LATÍN 2 I. EL SUBJUNTIVO 1. EL PRESENTE 2. EL PRETÉRITO IMPERFECTO 3. EL PRETÉRITO PERFECTO 4. EL PRETÉRITO PLUSCUAMPERFECTO II. VALORES DE CUM I.E.S. SEDAVÍ TEMA DE GRAMÁTICA IV I. EL SUBJUNTIVO 1. EL PRESENTE DE SUBJUNTIVO 1ª TEMA DE DESINENCIAS conjugación PRESENTE - E - PERSONALES ACTIVAS (sin la -a final) el resto de TEMA DE DESINENCIAS conjugaciones PRESENTE - A - PERSONALES ACTIVAS AUDIO, AUDIVI, AUDITUM (4) = oír 1ª per. amem 1ª per. amemus 1ª per. audiam 1ª per. audiamus 2ª per. ames 2ª per. ametis 2ª per. audias 2ª per. audiatis 3ª per. amet 3ª per. ament 3ª per. audiat 3ª per. audiant Traducción: que yo ame, que tú ames... // que yo oiga, que tú oigas... El presente de subjuntivo en voz pasiva se forma igual, pero cambiando las desinencias personales activas por las pasivas. AUDIO, AUDIVI, AUDITUM (4) = oír 1ª per. amer 1ª per. amemur 1ª per. audiar 1ª per. audiamur 2ª per. ameris/re 2ª per. amemini 2ª per. audiaris/re 2ª per. audiamini 3ª per. ametur 3ª per. amentur 3ª per. audiatur 3ª per. audiantur Traducción: que yo sea amado, que tú seas amado... // que yo sea oído, que tú seas oído...
El presente de subjuntivo del verbo sum es el siguiente: Singular SUM, FUI Plural 1ª per. sim 1ª per. simus 2ª per. sis 2ª per. sitis 3ª per. sit 3ª per. sint Traducción: que yo sea/esté, que tú seas/estés... 2. EL PRETÉRITO IMPERFECTO DE SUBJUNTIVO -RE- TEMA DE -ERE- (3ª conj.) DESINENCIAS PRESENTE -ERE- (en la 3ª mixta sin PERSONALES ACTIVAS la -i final del tema) Truco este tiempo es como si al infinitivo de presente le añadieramos las desinencias personales activas. 1ª per. amarem 1ª per. amaremus 1ª per. facerem 1ª per. faceremus 2ª per. amares 2ª per. amaretis 2ª per. faceres 2ª per. faceretis 3ª per. amaret 3ª per. amarent 3ª per. faceret 3ª per. facerent Traducción: amara o amase, amaras o amases... // hiciera o hiciese, hicieras o hicieses... El pretérito imperfecto de subjuntivo en voz pasiva se forma igual, pero cambiando las desinencias personales activas por las pasivas. 1ª per. amarer 1ª per. amaremur 1ª per. facerer 1ª per. faceremur 2ª per. amareris/re 2ª per. amaremini 2ª per. facereris/re 2ª per. faceremini 3ª per. amaretur 3ª per. amarentur 3ª per. faceretur 3ª per. facerentur Traducción: fuera o fuese amado... // fuera o fuese hecho...
El pretérito imperfecto de subjuntivo del verbo sum es el siguiente: Singular SUM, FUI Plural 1ª per. essem 1ª per. essemus 2ª per. esses 2ª per. essetis 3ª per. esset 3ª per. essent Traducción: fuera o fuese / estuviera o estuviese, fueras o fueses / estuvieras o estuvieses... 3. EL PRETÉRITO PERFECTO DE SUBJUNTIVO TEMA DE PERFECTO - ERI - DESINENCIAS PERSONALES ACTIVAS 1ª per. amaverim 1ª per. amaverimus 1ª per. fecerim 1ª per. fecerimus 2ª per. amaveris 2ª per. amaveritis 2ª per. feceris 2ª per. feceritis 3ª per. amaverit 3ª per. amaverint 3ª per. fecerit 3ª per. fecerint Traducción: que haya amado, que hayas amado... // que haya hecho, que hayas hecho... Nota Bene este tiempo es exactamente igual que el futuro perfecto, excepto en la 1ª persona del singular. Recuerda que el verbo sum en los tiempos del sistema de perfecto no es irregular y, por tanto, se forma como el resto de verbos: fuerim, fueris, fuerit... El pretérito perfecto de subjuntivo en voz pasiva se forma del siguiente modo: EL PARTICIPIO DE PERFECTO (sólo en los tres nominativos en singular y plural) el presente de subjuntivo del verbo SUM MITTO, MISI, MISSUM (3) = enviar Pretérito perfecto pasivo 1ª persona missus, - a, - um sim Sing. 2ª persona sis 3ª persona sit 1ª persona missi, - ae, - a simus Plur. 2ª persona sitis 3ª persona sint
Traducción: que yo haya sido enviado, que tú hayas sido enviado... 3. EL PRETÉRITO PLUSCUAMPERFECTO DE SUBJUNTIVO TEMA DE PERFECTO - ISSE - DESINENCIAS PERSONALES ACTIVAS 1ª per. amavissem 1ª per. amavissemus 1ª per. fecissem 1ª per. fecissemus 2ª per. amavisses 2ª per. amavissetis 2ª per. fecisses 2ª per. fecissetis 3ª per. amavisset 3ª per. amavissent 3ª per. fecisset 3ª per. fecissent Traducción: hubiera o hubiese amado... // hubiera o hubiese hecho... Truco este tiempo es como si al infinitivo de perfecto le añadieramos las desinencias personales activas. El pretérito pluscuamperfecto de subjuntivo en voz pasiva se forma del siguiente modo: EL PARTICIPIO DE PERFECTO (sólo en los tres nominativos en singular y plural) el pretérito imperfecto de subjuntivo del verbo SUM MITTO, MISI, MISSUM (3) = enviar Pretérito perfecto pasivo 1ª persona missus, - a, - um essem Sing. 2ª persona esses 3ª persona esset 1ª persona missi, - ae, - a essemus Plur. 2ª persona essetis 3ª persona essent Traducción: que yo hubiera o hubiese sido enviado, que tú hubieras o hubieses sido enviado...
II. VALORES DE CUM Va seguido de un ablativo CUM es una preposición de ablativo CUM = "con" No va seguido de un ablativo y está a comienzo de proposición = CONJUNCIÓN El verbo va en SUBJUNTIVO El verbo va en INDICATIVO Con el verbo en presente o perfecto Con el verbo en imperfecto o pluscuamperfecto temporal = "cuando" causal = "porque", "puesto que" temporal - causal (CUM histórico) CUM + imperfecto = - gerundio simple o - al + infinitivo simple CUM + pluscuamperfecto = - gerundio compuesto o - al + infinitivo compuesto Con correlativos en la principal: tamen, attamen... (= "sin embargo") concesiva = "aunque" Ejemplos: a) Preposición de ablativo : - Cum amicis suis Romam venit Prep. abl. pl. ac. sing. pret. perf. +abl CC 3ª sing. ---------------------------- CC Traducción: Vino a Roma con sus amigos. b) : temporal: - Cum Caesar in Galliam venit, Germani trans Rhenum se receperunt. conj. nom.sing. prep. ac. sing. pret.per. nom. pl. prep. acus. sing. ac.pl. pret. perf. temp. SUJ +ac indic. SUJ ------------------------- CD 3 pl. --------------------- 3ªsing. CC CC -------------------------------------------------------- ------------------------------------------------------------------------- Proposición subordinada adverbial temporal Proposición principal
Traducción: Cuando César llegó a la Galia, los germanos se retiraron al otro lado del Rin. causal: - Puella laeta est cum pater veniat. nom. sing. nom.sing. pres. conj. nom.sing. pres. subj. SUJ ATR 3sing. caus SUJ 3 sing. --------------------------------------- ---------------------------------- Proposición principal Proposición subordinada adverbial causal Traducción: La niña está contenta porque viene su padre. temporal-causal (cum histórico): - Cum Caesar veniret, hostes fugerunt. conj. nom.sing. pre.imp subj. nom.pl. pret. perf. temp-caus SUJ 3sing. SUJ 3 pl. ----------------------------------------------- ------------------------------ Proposición subordinada adverbial Proposición principal temporal-causal (cum histórico) Traducción: Llegando César (al llegar César) los enemigos huyeron - Cum Caesar venisset, hostes fugerunt. conj. nom.sing. pre.plus subj. nom.pl. pret. perf. temp-caus SUJ 3sing. SUJ 3 pl. ----------------------------------------------- ------------------------------ Proposición subordinada adverbial Proposición principal temporal-causal (cum histórico) Traducción: Habiendo llegado César (al haber llegado César), los enemigos huyeron. concesiva: - Cum sis fortis, tamen non me vinces. conj. pres.subj nom.sing. adv. adv. ac.sing. fut.imp. conces. 2ª sing. ATR. CD 2ª sing. --------------------------------------- ---------------------------------------------- Prop. sub. adverbial concesiva Proposición principal Traducción: Aunque seas fuerte, sin embargo no me vencerás.