RODENO Nº 022 MAIG 2013
|
|
|
- Ángela Ramírez Ortiz de Zárate
- hace 10 años
- Vistas:
Transcripción
1 1 RODENO SERIE B REVISTA DE GEOLOGÍA ARAGONESA Nº 022 MAIG 2013 Edita: MUSEU DE GEOLOGIA DE LA UPC D.L.B ISSN NOTAS GENERALES ACERCA DE LA MINERÍA, DEL PATRIMONIÓ MINERO Y DEL PATRIMONIO GEOLÓGICO EN LA COMARCA DEL CAMPO DE CARIÑENA (ZARAGOZA) Josep M. MATA-PERELLÓ Andrés POCOVI JUAN Joaquim SANZ BALAGUÉ Jaume VILALTELLA FARRÀS
2 2 Josep M. MATA PERELLÒ (1,2), Andrés POCOVI JUAN (2,3), Joaquim SANZ BALAGUÉ (4) y Jaume VILALTELLA FARRÀS (2) (1) Escuela Técnica Superior de Ingenieros de Minas de Madrid, UPM. Madrid [email protected], (2) SEDPGYM, Sociedad Española para la Defensa del Patrimonio Geológico y Minero [email protected], [email protected] (3) Departamento de Ciencias de la Tierra. Universidad de Zaragoza. [email protected] (4) Departament d Enginyeria Minera i Recursos Naturals de la UPC. Bases de Manresa Manresa, [email protected]
3 3 NOTAS GENERALES ACERCA DE LA MINERÍA, DEL PATRIMONIÓ MINERO Y DEL PATRIMONIO GEOLÓGICO EN LA COMARCA DEL CAMPO DE CARIÑENA (ZARAGOZA) La comarca del CAMPO DE CARIÑENA, no se ha caracterizado, por las actividades mineras que se han desarrollado en ella a través de los tiempos pasados (a excepción de algunas actividades mineras metálicas poco importantes). No obstante, cuenta con algunas labores mineras, desarrolladas actualmente en el campo de las rocas carbonatadas para la construcción. Estas labores se sitúan en su mayoría en torno a las poblaciones de Muel y de Mezalocha. Al margen de estas labores acabadas de apuntar, cabe considerar las diferentes explotaciones de arcillas para la construcción (con la existencia de antigua tejeras), de áridos para la construcción. Estas actividades han generado en muchos caos cierto Patrimonio Minero, en muchos casos susceptible de ser utilizado con finalidades científicas, culturales, didácticas y turísticas. Por lo que concierne al Patrimonio Geológico, cabe decir que existen algunos elementos realmente importantes dentro del contexto comarcal del Campo de Cariñena. Este es el caso del relacionado con los sucesivos congostos, cañones y estrechos del río Huerba, entre Vistabella y Muel, pero especialmente entre la primera de las localidades citadas y Tosos. En cuanto a las perspectivas de futuro, dentro del campo de la explotación de los georrecursos, vemos algunas posibilidades relacionadas con la minería de las rocas carbonatadas, pero seria necesaria la planificación de investigación de estos recursos en el conjunto de esta comarca. Vemos algunas posibilidades en la utilización del Patrimonio Minero y la del Patrimonio Geológico, en cierto modo otro tipo de minería, ya que la minería no deja de ser la utilización de los georrecursos para cualquier finalidad, ya sea científica, cultural, didáctica o turística. En todo caso, esta actividad la limitaríamos fundamentalmente a la zona de Muel y Mezalocha, en donde se dan muchas de las ocurrencias. Así, consideraremos varis apartados dentro de las posibilidades futuras, tanto en la minería convencional como en la minería del ocio. A) MINERÍA CONVENCIONAL, DE EXPLOTACIÓN DE LOS GEORRECURSOS 1. MINERÍA DE LAS ROCAS CARBONATADAS 2. OTRAS ACTIVIDADES MINERAS B) MINERÍA DEL OCIÓ, DE EXPLOTACIÓN DE LOS GEORRECURSOS
4 4 3. USO DEL PATRIMONIO MINERO 4. USO DEL PATRIMONIO GEOLÓGICO A) MINERÍA CONVENCIONAL, DE EXPLOTACIÓN DE LOS GEORRECURSOS 1. MINERÍA DE LAS ROCAS CARBONATADAS Sin duda alguna, constituye una de las actividades mineras más importantes de la comarca del Campo de Cariñena (sino es la más importante en los últimos tiempos). Es más, algunas de las concesiones están todavía en vigencia y muchas de ellas en actividad. DOS DE LAS EXPLOTACIONES SITUADAS CERCA DE MUEL Y DE MEZALOCHA La mayor parte de las labores mineras si sitúan en los municipios de MUEL (en torno al Cerro del Cabezón y en la Paridera del Pinar, fundamentalmente) y de MEZALOCHA (en diversos lugares del municipio, como en: las Coronas y en las cercanías del Km 7 de la carretera a Villanueva de Huerba). Cabe indicar que estas dos últimas explotaciones de Mezalocha se hallan actualmente en activo. En las cercanías de ALADREN y de TOSOS, se han desarrollado otras actividades mineras, también sobre las calizas mesozoicas del Cretácico. Unas veces para ser utilizadas en caleras (como en Aladren), otras como áridos (en Tosos) y otras como roca ornamental (en la carretera que une ambas poblaciones). Todas estas actividades mineras se desarrollaron y se desarrollan a cielo abierto, generándose una gran cantidad de escombrera. Sin embargo, no hemos visto labores de restauración en ninguna de las explotaciones. En estos casos, se trata de mineralizaciones sedimentarias, pertenecientes al Mesozoico (al Jurásico). Se sitúan dentro de los isleos del Sistema Ibérico, que se extienden en la Depresión Geológica del Ebro. En estos yacimientos, los minerales
5 5 más abundantes son la CALCITA y en menor grado la DOLOMITA (ya que en la mayoría de las veces las rocas son calcáreas y en menor grado dolomías). Finalmente, cabe decir las rocas carbonatadas extraídas en las explotaciones más importantes (las de Muel y Mezalocha) se han dedicado muy a menudo para la fabricación de cemento (cabe recordar que junto a Muel hay una antigua cementera) y en otras ocasiones para la obtención de áridos para la construcción. 2. OTRAS ACTIVIDADES MINERAS Al margen de la anterior, existen o han existido otras explotaciones, cuya importancia es menor en relación con las que hemos visto anteriormente. Ahora las iremos mencionando muy brevemente. EXPLOTACIONES DE MINERALES DE HIERRO Las ha habido en el sector de la comarca situada entre afloramientos paleozoicos (dentro del Sistema Ibérico), fundamentalmente en los municipios de: ENCINACORBA (en Hoya Vedada) y en VISTABELLA (en Abanto). EXPLOTACIONES DE MINERALES DE COBRE Se trata de explotaciones similares a las anteriores. Se localizan entre los afloramientos paleozoicos (dentro del Sistema Ibérico), en el municipio de AGUARÓN (en Peña Tejada y en el Arroyo del Flogar). EXPLOTACIONES DE BARITINA Igualmente, se localizan entre los afloramientos paleozoicos (dentro del Sistema Ibérico), en los municipios de: AGUARÓN (en el Puerto de Codos), ALADREN (en Cabezo Merenchon y en Gasiones), COSUENDA (en Valdecerezo) y en PANIZA (en los mismos lugares que en Aladrén, con el que es fronterizo). EXPLOTACIONES DE ROCAS ALUMÍNICAS Las explotaciones han sido relativamente numerosas. Así, se localizan fundamentalmente en CARIÑENA (fundamentalmente en la Paridera de la Tejera), en MEZALOCHA (en el Barranco Cornejo, fundamentalmente) y en las inmediaciones de MUEL (cerca de la Tejera). Estas explotaciones se sitúan entre los afloramientos cenozoicos de la Depresión Geológica del Ebro. Finalmente, cabe decir que en algunos casos, como en las cercanías de Muel, se ha generado cierto patrimonio minero, como veremos luego. EXPLOTACIONES DE ÁRIDOS
6 6 También las ha habido en diferentes lugares, como en VILLANUEVA DEL HUERBA (en la carretera a Aguilón) o en MUEL (en donde funciona una planta de áridos, muy cerca de la carretera que conduce a Cariñena.). EXPLOTACIONES DE YESOS Ha tenido un cierto desarrollo en el municipio de ALADREN, en las cercanías de la Ermita de San Clemente. Ahí se han explotado unos niveles yesosos del Keuper (el el Triásico Superior del Sistema Ibérico). Asimismo ahí se ha generado cierto patrimonio minero, relacionado con los hornos de yeso que estuvieron ahí en funcionamiento. B) MINERÍA DEL OCIO, DE EXPLOTACIÓN DE LOS GEORRECURSOS 3. USO DEL PATRIMONIO MINERO Evidentemente, el Patrimonio Minero existente en la comarca del Campo de Cariñena, es susceptible de ser utilizado tanto desde el punto de vista científico, como del didáctico, del cultural o del turístico. Dentro de este grupo, cabría considerar algunos subgrupos como: LA TEJERA Y LAS TOLVAS DE MUEL y LAS CALERAS Y LOS HORNOS DE YESO DE ALADRÉN. LA TEJERA Y LAS TOLVAS DE MUEL En el municipio de Muel, hay un conjunto patrimonial formado por una tejera tejeras y por unas tolvas (relacionadas con explotaciones de rocas carbonatadas). En conjunto, se trata de una serie de elementos susceptibles de ser utilizados dentro del turismo científico. Se muy cerca del pueblo de Muel RESTOS DE LAS TOLVAS DE LA CANTERA DE LA PARIDERA DEL PINAR Y DE LA DEL CERRO DEL CABEZÓN, EN MUEL
7 7 DOS ASPECTOS DE LA TEJERA VIEJA DE MUEL LAS CALERAS Y LOS HORNOS DE YESO DE ALADREN En las cercanías del pueblo de Aladren, se halla una serie de elementos del patrimonio minero dignos de ser conservados. Por una parte hay dos caleras (la mejor junto a la carretera de Paniza; y otra cerca del camino a San Clemente). Y por otra, bajo el cerro de San Clemente hay una serie de explotaciones de yeso, junto a las cuales se conserva un horno de yeso antigua en relativo buen estado. Cabe considerar que este patrimonio minero, es susceptible de ser utilizado; sin embargo se halla en peligro de desaparición. CALERA DE LA CARRETERA A PANIZA HORNO DE YESO. ERMITA DE SAN CLEMENTE 4. MINERÍA DEL PATRIMONIO GEOLÓGICO En este caso, nos centraremos en el uso del Patrimonio Geológico. Basándonos en el hecho de que la Minería es la utilización y aprovechamiento de los georrecursos,
8 8 para nosotros es evidente que el suso del Patrimonio Geológico, puede ser también una actividad minera dedicada al ocio. Así, al igual que el Patrimonio Minero, el Patrimonio Geológico puede ser utilizado con finalidades científicas, culturales, didácticas y turísticas. Así, dentro de esta comarca consideraremos dos posibilidades: LOS CAÑONES, CONGOSTOS Y ESTRECHOS DEL RÍO HUERBA. VISTABELLA, ALADREN, TOSOS, MEZALOCHA Y MUEL (en esta comarca) El río Huerba, se abre paso a través de los afloramientos paleozoicos del Sistema Ibérico en las inmediaciones de Vistabella. Y de los afloramientos mesozoicos en distintos lugares de esta comarca: Aladren, Tosos, Mezalocha y Muel; así como en el municipio de Herrera de los Navarros (en la vecina comarca del Campo de Daroca). Dentro de estos pasos abiertos por el río Huerba, destaca el situado en los municipios de Vistabella, Herrera de los Navarros, Aladrén y Tosos; en donde ha abierto un desfiladero continúo, de gran belleza. Además cabe hablar de los congostos abiertos en las inmediaciones de Mezalocha y de Muel, separados entre si. EL HUERBA EN TOSOS EL HUERBA EN MUEL OTROS ELEMENTOS DEL PATRIMONIO GEOLÓGICO: PARQUE GEOLOGICO DE AGUILÓN Y LOS RELIEVES DE TOSOS Además, dentro del Patrimonio geológico, podemos considerar otros elementos susceptibles de ser utilizados para el turismo científico. Se trata del PARQUE GEOLÓGIOCO DE AGUILÓN (que hemos mencionado en la ficha: IPG ), y el conjunto de los RELIEVES DE TOSOS (mencionado en la ficha IPG ). PARQUE GEOLÓGICO DE RELIEVES DE TOSOS
9 9 AGUILÓN
XII CONGRESO INTERNACIONAL SOBRE PATRIMONIO GEOLÓGICO Y MINERO BOLTAÑA, 1912. ISBN - 978 99920-1-770-8. Pp. 437 444
BOLTAÑA, 1912. ISBN - 978 99920-1-770-8. Pp. 437 444 DATOS PARA EL CONOCIMIENTO DEL PATRIMONIO MINERO DE LA COMARCA VALENCIANA DEL ALTO PALANCIA / ALT PALANCIA DATA TO THE KNOWLEDGE OF THE MINING HERITAGE
TERRA ENDINS REVISTA DE GEOLOGIA SÈRIE B Nº 320 NOVEMBRE 2012
1 TERRA ENDINS REVISTA DE GEOLOGIA SÈRIE B Nº 320 NOVEMBRE 2012 ISSN 1131 5407 D.L.B. 5.635-90 11 pàgines DESDE CASTIELLO DE JACA A VILLANÚA, CANFRANC, ASTÚN Y CANDANCHÚ, A TRAVÉS DEL PATRIMONIO GEOLÓGICO
RODENO Nº 031 AGOSTO 2013 REVISTA DE GEOLOGÍA ARAGONESA
1 RODENO SERIE B REVISTA DE GEOLOGÍA ARAGONESA Nº 031 AGOSTO 2013 Edita: MUSEU DE GEOLOGIA DE LA UPC D.L.B. 5634-1990 ISSN 1131-5393 DESDE ANGÜÉS A ABIEGO, ADAHUESCA, RADIQUERO, ALQUEZAR, COLUNGO Y A BUERA,
XARAGALL. Revista de Ciències de la Catalunya Central Sèrie B nº 469 març del 2013
XARAGALL Revista de Ciències de la Catalunya Central Sèrie B nº 469 març del 2013 ISSN 1131 5385 D.L.B. 36.662-82 12 pàgines RECORRIDO DESDE FORMIGAL A LOS IBONES DE ANAYET Y A LA CANAL ROYA, A TRAVÉS
TERRA ENDINS REVISTA DE GEOLOGIA SÈRIE B Nº 303 MAIG 2012
1 TERRA ENDINS REVISTA DE GEOLOGIA SÈRIE B Nº 303 MAIG 2012 ISSN 1131 5407 D.L.B. 5.635-90 12 pàgines RECORRIDO DE RECORRIDO DESDE JACA A CASTIELLO DE JACA, CANFRANC, ASTÚN Y CANDANCHÚ, A TRAVÉS DEL PATRIMONIO
TERRA ENDINS REVISTA DE GEOLOGIA SÉRIE B Nº 333 MARÇ 2013. Josep M. Mata-Perelló i Joaquim Sanz Balagué. ISSN 1131 5407 D.L.B. 5.
1 TERRA ENDINS REVISTA DE GEOLOGIA SÉRIE B Nº 333 MARÇ 2013 ISSN 1131 5407 D.L.B. 5.635-90 14 páginas RECORRIDO DESDE BIESCAS A TORLA, AL PARQUE NACIONAL DE ORDESA Y A BROTO, A TRAVÉS DEL PATRIMONIO GEOLÓGICO
RODENO Nº 032 AGOSTO 2013 REVISTA DE GEOLOGÍA ARAGONESA
RODENO SERIE B REVISTA DE GEOLOGÍA ARAGONESA Nº 032 AGOSTO 2013 Edita: MUSEU DE GEOLOGIA DE LA UPC D.L.B. 5634-1990 ISSN 1131-5393 RECORRIDO DESDE UTRILLAS A SAN JUST, A COBATILLAS Y AL PARQUE GEOLÓGICO
MUSEU DE CIÈNCIES NATURALS DE MENORCA
MUSEU DE CIÈNCIES NATURALS DE MENORCA En las señoriales casas de Binisues del siglo XVIII es dónde se ubica el nuevo Museu de Ciències Naturals de Menorca. A partir de ahora ya puede visitar el Museu de
RODENO Nº 049 ENERO 2014 CONCLUSIONES GENERALES ACERCA DE LA MINERÍA, DEL PATRIMONIÓ MINERO Y DEL PATRIMONIO GEOLÓGICO EN LA COMARCA DE LA JACETANIA
1 RODENO SERIE B REVISTA DE GEOLOGÍA ARAGONESA Nº 049 ENERO 2014 Edita: MUSEU DE GEOLOGIA DE LA UPC D.L.B. 5634-1990 ISSN 1131-5393 11 páginas CONCLUSIONES GENERALES ACERCA DE LA MINERÍA, DEL PATRIMONIÓ
ALGEPS. REVISTA DE GEOLOGIA, SÈRIE B nº 527 - Agost del 2010. Josep M. Mata-Perelló
ALGEPS REVISTA DE GEOLOGIA, SÈRIE B nº 527 - Agost del 2010 RECORRIDO GEOLÓGICO Y MINERO POR LAS COMARCAS DEL ALCALATÉN, GÚDAR - JAVALAMBRE Y DEL MAESTRAZGO: DES DE VILAFRANCA DEL CID A MOSQUERUELA Y A
Primer Simposio Ibérico sobre Geología, Patrimonio y Sociedad, Tarazona (Aragón), 2000,9,pp. 79-87
Primer Simposio Ibérico sobre Geología, Patrimonio y Sociedad, Tarazona (Aragón), 2000,9,pp. 79-87 DATOS PARA EL CONOCIMIENTO DE LAS MINERALIZACIONES Y DEL PATRIMONIO MINERO DE LA COMARCA DE LA TIERRA
ES 1 097 480 U ESPAÑA 11. Número de publicación: 1 097 480. Número de solicitud: 201331388 A47G 29/00 (2006.01) 03.12.2013
19 OFICINA ESPAÑOLA DE PATENTES Y MARCAS ESPAÑA 11 21 Número de publicación: 1 097 480 Número de solicitud: 1331388 1 Int. CI.: A47G 29/00 (06.01) 12 SOLICITUD DE MODELO DE UTILIDAD U 22 Fecha de presentación:
CANTÍL TOPOMINERALOGÍA DE LA PROVINCIA DE GRANADA 1 Nº 018 ABRIL - 2013 REVISTA DE GEOLOGÍA DIGITAL
CANTÍL REVISTA DE GEOLOGÍA DIGITAL Nº 018 ABRIL - 2013 Edita: MUSEU DE GEOLOGIA DE LA UPC D.L.B. - 3352 84 ISSN 2014-9182 TOPOMINERALOGÍA DE LA PROVINCIA DE GRANADA 1 TOPOMINERALOGÍA DE LOS ANTIGUOS PARTIDOS
BIOLOGÍA Y GEOLOGÍA 1º BACHILLERATO
BIOLOGÍA Y GEOLOGÍA 1º BACHILLERATO TEMA 6. EL TIEMPO GEOLÓGICO ÍNDICE 1. Los estratos y las series estratigráficas. 2. Los fósiles guía y su papel en la interpretación de los cortes geológicos 3. Estructuras
El impacto de la crisis en las ONG
El impacto de la crisis en las ONG Estudio sobre la situación de las entidades sin ánimo de lucro en España Marzo de 2014 INTRODUCCIÓN En la Fundación Mutua Madrileña estamos firmemente comprometidos con
ESTUDIO DEL IMPACTO ECONÓMICO DEL CONJUNTO MONUMENTAL DE LA ALHAMBRA Y GENERALIFE (CMAG) SOBRE LA CIUDAD DE GRANADA
ESTUDIO DEL IMPACTO ECONÓMICO DEL CONJUNTO MONUMENTAL DE LA ALHAMBRA Y GENERALIFE (CMAG) SOBRE LA CIUDAD DE GRANADA Nota de Prensa Abril 2013 Grup d Anàlisi Quantitativa Regional Institut de Recerca en
Movilidad habitual y espacios de vida en España. Una aproximación a partir del censo de 2001
Movilidad habitual y espacios de vida en España. Una aproximación a partir del censo de 2001 Centre d Estudis Demogràfics (Universitat Autònoma de Barcelona) Dirección de la investigación: Marc Ajenjo
Año: 2008 Página 1 de 36
Lección 5. Entrada de cuentas de explotación 5.1. Proveedores y/o acreedores 5.1.1. Tipo Proveedor (400) 5.1.2. Tipo Acreedor (410) 5.1.3. Proveedor o acreedor ocasional 5.1.4. Copia del actual 5.1.5.
La Comisión invita a todas las partes interesadas para dar comentarios sobre las siguientes cuestiones: En un plano general:
Colegio de Ingenieros De Minas de Castilla y León PREGUNTAS A LOS INTERESADOS La Comisión invita a todas las partes interesadas para dar comentarios sobre las siguientes cuestiones: En un plano general:
LOS RIESGOS GEOLÓGICOS EN EL MUNDO LABORAL
Primer Simposio Ibérico sobre Geología, Patrimonio y Sociedad, Tarazona (Aragón), 2000, 11,pp. 95-104 LOS RIESGOS GEOLÓGICOS EN EL MUNDO LABORAL Roger Mata Lleonart Departamento de Ingeniería Minera y
EL MANEJO ADECUADO DE LAS PARTIDAS DE ASFALTO EN CALIENTE. Ing. Edwin Werner
EL MANEJO ADECUADO DE LAS PARTIDAS DE ASFALTO EN CALIENTE Ing. Edwin Werner PARTIDAS DE PAVIMENTO ASFÁLTICO EN CALIENTE. En este escrito se tratará de aclarar el manejo correcto que debe dársele a las
4.4.1 Servicio de Prevención Propio.
1 Si se trata de una empresa entre 250 y 500 trabajadores que desarrolla actividades incluidas en el Anexo I del Reglamento de los Servicios de Prevención, o de una empresa de más de 500 trabajadores con
LA CUENCA POTÁSICA CATALANA Y SU PATRIMONIO MINERO
Primer Simposio Ibérico sobre geología, Patrimonio y Sociedad, Tarazona (Aragón), 2000, 8, pp. 73-77 LA CUENCA POTÁSICA CATALANA Y SU PATRIMONIO MINERO Sergi Falguera Torres RESUMEN Situada en la comarca
EVALUACIÓN DE LA ACTIVIDAD DE REHABILITACIÓN 2010
EVALUACIÓN DE LA ACTIVIDAD DE REHABILITACIÓN 2010 Enero 2011 1 EL GOBIERNO VASCO HA DESTINADO EN 2010 MÁS DE 20 MILLONES DE EUROS PARA LA REHABILITACIÓN DE 19.497 VIVIENDAS El volumen total de las subvenciones
Rolltore Portis, líderes en la instalación y mantenimiento
inicio quiénes somos noticias directorio de empresas suscríbete contacto 2013-10-30 entrevistas, productos Rolltore Portis, líderes en la instalación y mantenimiento 1/5 Anterior Siguiente Puertas Automáticas
Módulo comercial para Vending V4.
Módulo comercial para Vending V4. Este módulo comercial, se integra totalmente en Vending y trabaja sobre las mismas bases de datos, la información es la misma en cualquier punto, se acceda desde donde
INFORME SOBRE LA CONSULTA REMITIDA POR LA DIRECCIÓN GENERAL DE ENERGÍA Y MINAS DE UNA COMUNIDAD AUTONOMA SOBRE COMPATIBILIDAD ENTRE LA ACTIVIDAD DE
INFORME SOBRE LA CONSULTA REMITIDA POR LA DIRECCIÓN GENERAL DE ENERGÍA Y MINAS DE UNA COMUNIDAD AUTONOMA SOBRE COMPATIBILIDAD ENTRE LA ACTIVIDAD DE DISTRIBUCIÓN DE GAS NATURAL Y LA COMERCIALIZACIÓN AL
MANUAL BASICO DE WEBEX
MANUAL BASICO DE WEBEX Webex es un servicio de web conferencias y soluciones de colaboración, lo que significa que nos permite crear una conferencia por internet en la cual además de vernos los unos a
Esther Sui-chu Ho Evelyn Yee-fun Man Facultad de Educación Instituto de Investigación Educativa de Hong Kong Universidad China de Hong Kong
Resultados de los alumnos de escuelas cuya lengua de instrucción es el chino (CMI) y de escuelas en las que la lengua de instrucción es el inglés (EMI): Qué hemos aprendido del estudio PISA. Esther Sui-chu
SERVICIO DIRECTORES PROYECTOS
SERVICIO DIRECTORES PROYECTOS CONSULTA DE PROYECTOS ON LINE A TRAVÉS DE LA WEB DE BIOEF (actualizado a 30/09/09) Este servicio permite que cada investigador/a principal (IP) de proyectos gestionados por
Proyecto Uranio Salamanca Inicio de un importante programa de sondeos para estudiar nuevos objetivos de exploración
24 de marzo de 2011 COMUNICADO A LA BOLSA DE VALORES AUSTRALIANA Proyecto Uranio Salamanca Inicio de un importante programa de sondeos para estudiar nuevos objetivos de exploración El Consejo de Administración
PROGRAMA DE GESTIÓN DE USUARIOS, PROYECTOS Y SOLICITUDES DEL SERVICIO GENERAL DE APOYO A LA INVESTIGACIÓN SAI
PROGRAMA DE GESTIÓN DE USUARIOS, PROYECTOS Y SOLICITUDES DEL SERVICIO GENERAL DE APOYO A LA INVESTIGACIÓN SAI Bienvenido al programa de gestión de usuarios, proyectos y solicitudes del Servicio General
Reducción del consumo de agua en la producción de papel a partir de papel recuperado
51 Reducción del consumo de agua en la producción de papel a partir de papel recuperado 1. RESUMEN La empresa S.A. Industrias Celulosa Aragonesa (SAICA) ha puesto en marcha, en sus fábricas ubicadas en
Año: 2008 Página 1 de 31
Lección 4. Tesorería 4.1. Bancos y caja 4.2. Cobros y pagos con un vencimiento asociado 4.3. Cobros y pagos sin un vencimiento asociado 4.4. Cobro o pago del que desconocemos el origen 4.5. Pago o cobro
LA CALIDAD DE VIDA EN EL PACIENTE ONCOLÓGICO. Dr. D. JUAN IGNACIO ARRARÁS URDÁNIZ. Profesor tutor de UNED Pamplona y Doctor en Psicología
LA CALIDAD DE VIDA EN EL PACIENTE ONCOLÓGICO Dr. D. JUAN IGNACIO ARRARÁS URDÁNIZ. Profesor tutor de UNED Pamplona y Doctor en Psicología Sra. Presidenta del Gobierno de Navarra, Sr. Rector de la UNED,
www.mihijosordo.org Tiempo libre y vida social Cómo es la comunicación a estas edades?
Tiempo libre y vida social Cómo es la comunicación a Cuando Ana era más pequeña, al principio, nos dijeron cómo teníamos que comunicarnos con ella. Aunque al principio todo era nuevo para nosotras nos
Programa diseñado y creado por 2014 - Art-Tronic Promotora Audiovisual, S.L.
Manual de Usuario Programa diseñado y creado por Contenido 1. Acceso al programa... 3 2. Opciones del programa... 3 3. Inicio... 4 4. Empresa... 4 4.2. Impuestos... 5 4.3. Series de facturación... 5 4.4.
Dirección General de Desarrollo Minero
Direction of Projects and International Business Dirección General de Desarrollo Minero Municipio Superficie Mineral Explicación San Javier 72.9485 Hectáreas Au, Ag, Pb, Zn Capital Proyecto Minero Carreteras
La concesión minera es un derecho real e inmueble
TRIBUTACIÓN DE LA RENTA DE LA ENAJENACIÓN DE CONCESIONES MINERAS DE EXPLORACIÓN Y EXPLOTACIÓN Para comenzar a clarificar cuál es la situación tributaria que afecta a las concesiones mineras tanto de exploración
GESTIÓN DE LAS INFRAESTRUCTURAS DE ABASTECIMIENTO DESDE EL PUNTO DE VISTA DE PR JACA, 11 DE JUNIO DE 2014
GESTIÓN DE LAS INFRAESTRUCTURAS DE ABASTECIMIENTO DESDE EL PUNTO DE VISTA DE PR JACA, 11 DE JUNIO DE 2014 Fernando de Benavides Añón INSTITUTO ARAGONÉS DEL AGUA Índice Índice. 1. La Ley 31/1995, de Prevención
Datos generales sobre la minería, el patrimonio minero generado y el patrimonio geológico de la comarca zaragozana de la comunidad de Calatayud
Datos generales sobre la minería, el patrimonio minero generado y el patrimonio geológico de la comarca zaragozana de la comunidad de Calatayud Josep Maria Mata-Perelló Andrés Pocoví Juan Joaquim Sanz
1 de 9. Perspectivas profesionales de las Ciencias Sociales
1 de 9 Perspectivas profesionales de las Ciencias Sociales 2 de 9 1. Introducción Fotografía en Wikimedia Commons de Remi Mathis bajo CC Ya casi estamos llegando al final del bloque y del curso, pero antes
7. Inversión. Concepto y tipos de inversión. La inversión y el sector industrial
Cuánto invierten las empresas del sector industrial? Qué bienes de inversión adquieren las empresas industriales? Cuáles son las actividades más inversoras? Influye el tamaño de la empresa en las decisiones
1/6 PERSONA O ENTIDAD CONSULTANTE: CONCEPTO IMPOSITIVO: Impuesto General Indirecto Canario
PERSONA O ENTIDAD CONSULTANTE: DOMICILIO: CONCEPTO IMPOSITIVO: Impuesto General Indirecto Canario CUESTIÓN PLANTEADA: LEGISLACIÓN: Artículos 7.2.15º, 11.6, 17.1 y 17.2.3º letra a) de la Ley 20/1991 La
TEMA 8: SISTEMA DE COSTES POR PROCESOS. INDICE. 1.- Caracteristicas generales de los sistemas de costes por procesos.
Costes y Sistemas de Costes. Profesor: Jose Ignacio González Gómez. Página 1 de 6 TEMA 8: SISTEMA DE COSTES POR PROCESOS. INDICE 1.- CARACTERISTICAS GENERALES DE LOS SIS TEMAS DE COSTES POR PROCESOS...1
MANUAL DE AYUDA HERRAMIENTA DE APROVISIONAMIENTO
MANUAL DE AYUDA HERRAMIENTA DE APROVISIONAMIENTO Fecha última revisión: Junio 2011 INDICE DE CONTENIDOS HERRAMIENTA DE APROVISIONAMIENTO... 3 1. QUÉ ES LA HERRAMIENTA DE APROVISIONAMIENTO... 3 HERRAMIENTA
Nuestra investigación de mercado, basándonos en las etapas mencionadas descritas anteriormente, se desarrolla de la siguiente manera:
INVESTIGACIÓN DE MERCADO La investigación de mercados es el proceso de recopilación, procesamiento y análisis de información que la empresa necesita para tomar sus decisiones de marketing. Se divide en
Int. Cl. 5 : B42D 15/00
k 19 REGISTRO DE LA PROPIEDAD INDUSTRIAL ESPAÑA 11 k Número de publicación: 1 016 82 21 k Número de solicitud: U 90681 1 k Int. Cl. : B42D 1/00 //B42D 1:00 k 12 SOLICITUD DE MODELO DE UTILIDAD U 22 kfecha
DESARROLLO COMUNITARIO Y EDUCACIÓN
DESARROLLO COMUNITARIO Y EDUCACIÓN J. Ricardo González Alcocer Para empezar, lo primero que considero relevante es intentar definir el concepto de Desarrollo Comunitario, tarea difícil ya que es un concepto
MEJORAS EN LA GESTIÓN DE DOMINIOS.ES. NicLine
MEJORAS EN LA GESTIÓN DE DOMINIOS.ES NicLine Se prohíbe la reproducción, transmisión, transformación, distribución o el ejercicio de cualquier derecho de autor de este documento, total o parcial, sin la
CONCLUSIONES DEL ESTUDIO DE LOS HÁBITOS TURÍSTICOS DE LOS HABITANTES DE BARCELONA
CONCLUSIONES DEL ESTUDIO DE LOS HÁBITOS TURÍSTICOS DE LOS HABITANTES DE BARCELONA RASGOS GENERALES DE LOS ENCUESTADOS Los resultados de la encuesta nos muestran los hábitos más comunes de los ciudadanos
Enseada da Barda 05_01_175 1. EMPLAZAMIENTO DATOS GENERALES
Enseada da Barda 1. EMPLAZAMIENTO DATOS GENERALES Comarca: Costa da Morte. Sector: Costa de Santo Adrián a Roncudo. Municipio: Ponteceso. Parroquias: San Xoán de Niñóns al norte y Santo Adrián de Corme
guía FRANQUICIAS DE ESPAÑA
guía FRANQUICIAS DE ESPAÑA 2015 Informe elaborado por: Enero de 2015 Evolución del número de centrales de franquicia ha finalizado con un ascenso del 1,07% en el número de redes de franquicia respecto
Sistema Integrado de Control de Presencia Dactilar
Sistema Integrado de Control de Presencia Dactilar Índice Índice... 1 Ventana Principal de la aplicación... 2 Zona de Administración... 7 Mantenimiento de trabajadores... 9 Parámetros... 12 1 Ventana Principal
Capítulo VI. Diagramas de Entidad Relación
Diagramas de Entidad Relación Diagramas de entidad relación Tabla de contenido 1.- Concepto de entidad... 91 1.1.- Entidad del negocio... 91 1.2.- Atributos y datos... 91 2.- Asociación de entidades...
Qué quiere decir Nuestro Entorno?
Qué quiere decir Nuestro Entorno? En todo momento estamos rodeados de paisajes. Todo lo que nos envuelve se presenta ante nosotros formando imágenes instantáneas en permanente cambio. Valoramos nuestro
Entrevista a: ESTHER LIÑÁN. Coordinadora TIC del IES Griñón y Sección de Torrejón de la Calzada.
Entrevista a: ESTHER LIÑÁN. Coordinadora TIC del IES Griñón y Sección de Torrejón de la Calzada. P: Según he oído, el IES Griñón representa un buen ejemplo de uso e integración de TIC en la Educación.
COMPARACIÓN DE ÁREAS DE FIGURAS POR ESTUDIANTES DE PRIMERO DE MAGISTERIO
COMPARACIÓN DE ÁREAS DE FIGURAS POR ESTUDIANTES DE PRIMERO DE MAGISTERIO Sonia Aguilera Piqueras y Pablo Flores Martínez Departamento de Didáctica de la Matemática Universidad de Granada 1. Introducción
- El camino hacia la ciudad difusa -
- El camino hacia la ciudad difusa - GONZÁLEZ LLULL, Agustín Master en SIG 2007-2009 UPC, Barcelona Septiembre, 2009 INTRODUCCIÓN La Región Metropolitana de Barcelona ha cambiado en gran medida en los
Discurso de Antonio Tajani a la Conferencia Europea de los Minerales
SPEECH/10/319 Antonio Tajani Vicepresidente de la Comisión Europea, responsable de Industria y Emprendimiento Discurso de Antonio Tajani a la Conferencia Europea de los Minerales Conferencia Europea de
Las rocas, los fósiles y las características geomorfológicas, corresponden el único registro de la historia de nuestro planeta.
3 2.- OBJETIVOS Se considera patrimonio geológico al conjunto de recursos naturales no renovables de valor científico, cultural, educativo y, en algunos casos, turístico, que permite reconocer, estudiar
QUÉ ES LA RENTABILIDAD Y CÓMO MEDIRLA. La rentabilidad mide la eficiencia con la cual una empresa utiliza sus recursos financieros.
QUÉ ES LA RENTABILIDAD Y CÓMO MEDIRLA La rentabilidad mide la eficiencia con la cual una empresa utiliza sus recursos financieros. Qué significa esto? Decir que una empresa es eficiente es decir que no
El Régimen Especial del IVA en el
ISSN 1696-7208 Revista número 17 de Marzo de 2005 Volumen 2 El Régimen Especial del IVA en el Ciclo Formativo de Grado Superior de Agencias de Viajes. Mª Lourdes Aznar Paracuellos El IVA en las agencias
Calculando las coordenadas UTM del tramo
Calculando las coordenadas UTM del tramo En este docume apoyo, vamos a nto de juntos como de repasar las coordenada terminar tramo de río q s UTM del u seleccionado ee habéis n el grupo. Estas c o son
ANEXO I. La importancia económica del patrimonio cultural
ANEXO I. La importancia económica del patrimonio cultural El principal valor del patrimonio cultural es, precisamente, el cultural, de carácter intangible y cualitativo. Sin embargo, no se puede olvidar
MANUAL DE USUARIO DE LA APLICACIÓN DE ACREDITACION DE ACTIVIDADES DE FORMACION CONTINUADA. Perfil Entidad Proveedora
MANUAL DE USUARIO DE LA APLICACIÓN DE ACREDITACION DE ACTIVIDADES DE FORMACION CONTINUADA Perfil Entidad Proveedora El objetivo del módulo de Gestión de Solicitudes vía Internet es facilitar el trabajo
Sociedad INTRODUCCIÓN
Sociedad 1. Introducción 2. Definición 3. Características 4. Estructura y Funciones 5. Clasificación de las Sociedades 6. Clasificación según grupos dominantes 7. Sociedades comunitarias y asociativas
INTRODUCCIÓN: Una Visión Global del Proceso de Creación de Empresas
INTRODUCCIÓN: Una Visión Global del Proceso de Creación de Empresas 1 INTRODUCCIÓN. Una visión global del proceso de creación de empresas Cuando se analiza desde una perspectiva integral el proceso de
2.11.1 CONTRATAS Y SUBCONTRATAS NOTAS
NOTAS 1 Cuando en un mismo centro de trabajo desarrollen actividades trabajadores de dos o más empresas, éstas deberán cooperar en la aplicación de la normativa sobre prevención de riesgos laborales. A
30 El presupuesto de Tesorería y el Balance Presupuestario. 30.01 El presupuesto de Tesorería. 30.02 El Balance Presupuestario. 30.03 Caso práctico.
30 El presupuesto de Tesorería y el Balance Presupuestario. 30.01 El presupuesto de Tesorería. 30.02 El Balance Presupuestario. 30.03 Caso práctico. INTRODUCCIÓN El presupuesto de tesorería es fundamental,
Tratamiento contable de las fusiones y adquisiciones de empresas.
Tratamiento contable de las fusiones y adquisiciones de empresas. Gregorio Labatut Serer. Profesor Titular de la Universidad de Valencia. http://gregorio-labatut.blogspot.com.es/ Los procesos de fusiones
CAPITULO DE BIENES AFECTOS O DE INVERSIÓN
CAPITULO DE BIENES AFECTOS O DE INVERSIÓN INDICE: A ACCESO POR PRIMERA VEZ - PANTALLA DE REGISTRO DE UN NUEVO BIEN:... 3 1 - DATOS GENERALES:... 4 A. ALTA:... 4 B. BAJA:... 8 C. MEJORA DE BIEN... 9 D.
revista transparencia transparencia y... 3.3. UNIVERSIDADES
revista transparencia transparencia y... 3.3. UNIVERSIDADES 35 revista transparencia Mónica López del Consuelo Documentalista Open Data Universidad de Granada 3.3.1. El filtro básico de la transparencia.
Problemas fáciles y problemas difíciles. Cuando a los niños les planteamos problemas de suma y resta, Laura dejó sin resolver el siguiente problema:
Problemas fáciles y problemas difíciles Alicia Avila Profesora investigadora de la Universidad Pedagógica Nacional Cuando a los niños les planteamos problemas de suma y resta, Laura dejó sin resolver el
Relación entre formación y empleo
Relación entre formación y empleo En este capítulo se analiza el impacto que la formación a la que las personas usuarias han accedido ha tenido sobre sus posibilidades de empleo posterior, teniendo en
Para optimizar este proceso lo dividiremos en etapas y deberemos tener bien claro el objetivo que debemos alcanzar en cada una de ellas:
ETAPAS DEL PROCESO DE SELECCIÓN DE PERSONAL EN LAS EMPRESAS FAMILIARES En la actualidad muchas empresas familiares han evolucionado intentando aplicar técnicas adecuadas para el proceso de Selección de
Club Los Pinos PROPUESTA DE REMODELACIÓN DEL CIRCUITO MUNICIPAL DE BMX DE TALAVERA DE LA REINA
Club Los Pinos PROPUESTA DE REMODELACIÓN DEL CIRCUITO MUNICIPAL DE BMX DE TALAVERA DE LA REINA Club Los Pinos Desde hace algún tiempo, hemos podido disfrutar en Talavera de la Reina de unas instalaciones
I. RATIOS DE EFICIENCIA DE COBRO Y PAGO
I. DE COBRO Y PAGO En este apartado se incluyen una serie de ratios a menudo poco relacionadas entre sí y que indican cómo realiza la empresa determinadas facetas: - Tiempo de cobro. - Uso de activos.
SCANTERRA. Manual de usuario
SCANTERRA Manual de usuario Introducción...2 Escáner y Equipo Recomendado...2 El Programa Scanterra. Instalación....3 Adquirir Documentos...4 Subir Documentos...5 Gestión de Documentos...6 Otras opciones
Evolución de indicadores de Notoriedad Publicitaria de Campañas en Revistas y TV Análisis de Series de Datos 2007-2014
La Notoriedad Publicitaria de marcas que recurren al mix de medios televisión + revistas no ha dejado de crecer en los últimos años. El análisis de datos desde 2007 hasta 2014 demuestra que la utilización
AGREGAR UN EQUIPO A UNA RED Y COMPARTIR ARCHIVOS CON WINDOWS 7
Tutoriales de ayuda e información para todos los niveles AGREGAR UN EQUIPO A UNA RED Y COMPARTIR ARCHIVOS CON WINDOWS 7 Como agregar a una red existente un equipo con Windows 7 y compartir sus archivos
Ciencia y Sociedad ISSN: 0378-7680 [email protected] Instituto Tecnológico de Santo Domingo República Dominicana
Ciencia y Sociedad ISSN: 0378-7680 [email protected] Instituto Tecnológico de Santo Domingo República Dominicana Reseña de "GESTIÓN FINANCIERA" de María C. Verona Martel y José Juan Déniz Mayor. Ciencia
Grupo de investigación de la Universidad de La Laguna. Equipo I + D CONSEMAR.
Grupo de investigación de la Universidad de La Laguna. Equipo I + D CONSEMAR. Autores: Juan Imeldo Gómez Gómez. Alexis Dionis Melián. Federico Padrón Martín. Mª del Cristo Adrián de Ganzo. Servando R.
MANUAL DE EJECUCION DE LA ESTRATEGIA Ibex35 Evolución por Josep Codina
MANUAL DE EJECUCION DE LA ESTRATEGIA Ibex35 Evolución por Josep Codina La Estrategia Ibex35 Evolución se basa en un modelo que se ha probado de forma intensiva y que cumple los objetivos que se han marcado
1.1 QUÉ ES EL INVENTARIO DE OPERACIONES ESTADÍSTICAS?
Presentación Madrid, agosto de 2015 El documento describe la navegación por esta aplicación en la que el Instituto Nacional de Estadística ofrece toda la información disponible sobre: - El Inventario de
TEMA 13. FONDOS DE INVERSIÓN
FICHERO MUESTRA Pág. 1 Fichero muestra que comprende parte del Tema 13 del libro Productos y Servicios Financieros,, y algunas de sus actividades y ejercicios propuestos. TEMA 13. FONDOS DE INVERSIÓN 13.6.
TUTORIAL SOBRE EL MANEJO DE LA OFICINA VIRTUAL PARA LA REMISIÓN DE INFORMES DE DOCENCIA VIRTUAL VÍA ADMINISTRACIÓN ELECTRÓNICA
TUTORIAL SOBRE EL MANEJO DE LA OFICINA VIRTUAL PARA LA REMISIÓN DE INFORMES DE DOCENCIA VIRTUAL VÍA ADMINISTRACIÓN ELECTRÓNICA. COORDINADORES DE MÓDULOS/MATERIAS/ ASIGNATURAS VIRTUALES DE POSGRADOS CON
Paso de la Tienda Física a Tienda On-line
Paso de la Tienda Física a Tienda On-line 1 ÍNDICE 1. Objetivos... 3 2. Introducción... 4 3. Pasos a dar en la puesta en marcha... 6 4. Qué evitar?... 9 5. Aspectos legales... 10 6. Razones del paso de
